Visietekst pedagogisch project, digitalisering en evaluatie

Inleiding

Het Sint-Franciscusinstituut wil jongeren vormen tot zelfstandige, kritische en betrokken volwassenen die met vertrouwen hun plaats innemen in een snel veranderende wereld. Vanuit een sterke pedagogische traditie combineren wij mensgericht onderwijs met hoge academische verwachtingen. Digitalisering, evaluatie en didactiek staan daarbij steeds ten dienste van het leren en van de vorming van de totale persoonlijkheid.

Onze algemene schoolvisie legt de nadruk op de ontwikkeling van de totale persoonlijkheid, respect en gelijke kansen. De ICT-visie sluit hier naadloos op aan door digitalisering niet als doel op zich te zien, maar als ondersteund middel om diezelfde menselijke, academische en inclusieve ambities te realiseren.

Deze visietekst brengt ons pedagogisch project, onze digitale visie, ons evaluatiebeleid en de afspraken voor de onderwijsleerpraktijk samen tot één samenhangend geheel. Digitalisering is voor onze school geen doel op zich, maar een doordacht middel om leerprocessen te verdiepen, leerwinst zichtbaar te maken en leerlingen voor te bereiden op hogere studies en maatschappelijke verantwoordelijkheid.

De actualisering van deze visie gebeurt niet toevallig. De snelle maatschappelijke digitalisering, de toenemende digitale verwachtingen binnen het hoger onderwijs en het Digiplan van de Vlaamse overheid, met verplichte beleidsplanning vanaf september 2026, maken het noodzakelijk om bewuste en gedragen keuzes te maken. Het Sint-Franciscusinstituut kiest er bewust voor om deze verplichtingen niet louter administratief te benaderen, maar ze aan te grijpen als een kans om het eigen pedagogisch project te versterken. Deze visietekst vormt daarom het kompas voor alle verdere beleidskeuzes rond ICT, infrastructuur, professionalisering en onderwijsorganisatie.

Totstandkoming en gedeeld eigenaarschap van de visie

Deze visie op digitalisering kwam tot stand vanuit een bewuste en participatieve denkoefening. Vertrekkend vanuit het pedagogisch project van de school werd de rol van ICT en digitalisering besproken binnen het beleidsteam, in overleg met ICT-coördinatie, leerlingenbegeleiding en vertegenwoordigers van het lerarenteam.

In dit proces werd expliciet stilgestaan bij de kernvragen waarom we digitaliseren, wat we daarmee willen bereiken bij onze leerlingen en hoe we keuzes maken die pedagogisch verantwoord, haalbaar en duurzaam zijn. Daarbij werd rekening gehouden met de specifieke context van onze school, onze studierichtingen en de beginsituatie van onze leerlingen.

Deze visie is geen statisch document, maar een gedeeld referentiekader dat richting geeft aan concrete beleidsbeslissingen. Ze wordt gedragen door het schoolteam, besproken en bekrachtigd binnen het beleidsteam en vormt de basis voor verdere beleidsplanning, professionalisering en evaluatie.

Bij de totstandkoming en verdere opvolging van deze visie wordt gebruikgemaakt van de reflectiekaders en instrumenten van Digipunt Vlaanderen, waaronder het visiecanvas, prioriteringsmethodieken en contextanalyses. Deze kaders ondersteunen het schoolteam bij het bewaken van focus, samenhang en pedagogische onderbouwing.

Pedagogisch fundament: vorming van de totale persoonlijkheid

Als vormings- en opvoedingsinstituut hechten wij groot belang aan cognitieve en intellectuele ontwikkeling. Kennisverwerving, analytisch denken, taalvaardigheid en abstract redeneren nemen een centrale plaats in ons onderwijs, zeker met het oog op vervolgstudies. Tegelijk willen wij leerlingen vormen tot evenwichtige mensen met waarden, normen, attitudes en vaardigheden die hen toelaten om met open blik, veerkracht en engagement in de wereld te staan.

Wij hebben aandacht voor:

kritisch reflecteren in een continue informatie- en mediastroom;
emotionele intelligentie, empathie en sociale vaardigheden;
creativiteit, verwondering en verbeelding;
verantwoordelijkheid, doorzettingsvermogen en zelfregulatie;
welzijn, gezondheid en pestpreventie.

Onze zorg strekt zich uit over de volledige leerling, in interactie met de groep en de context waarin hij of zij leert en leeft.

Academische ambitie en voorbereiding op hogere studies

Het Sint-Franciscusinstituut profileert zich als een school met sterke studierichtingen, in het bijzonder binnen wiskunde en wetenschappen, die leerlingen grondig voorbereiden op universitaire opleidingen. Dit vraagt een hoge inhoudelijke lat, doordachte evaluatie en een leeromgeving die aansluit bij de verwachtingen van het hoger onderwijs.

Wij bereiden leerlingen niet alleen inhoudelijk voor, maar ook methodologisch. Kerncompetenties binnen ons onderwijs zijn:

zelfstandig werken;
onderzoeksvaardigheden;
probleemoplossend denken;
plannen en reflecteren;
academisch correct werken.

Digitale visie: technologie als pedagogisch middel

Digitalisering met een menselijk kompas

Digitalisering ondersteunt het leren wanneer ze:

leerprocessen verdiept en structureert;
feedback sneller en gerichter mogelijk maakt;
samenwerking en onderzoek ondersteunt;
leerlingen voorbereidt op digitale verwachtingen van vervolgstudies en maatschappij.

Digitale middelen vervangen nooit het pedagogisch handelen van de leerkracht, noch klassieke leer- en denkvaardigheden. Concentratie, logisch redeneren, taalvaardigheid en kritisch denken blijven fundamenteel.

Gefaseerde digitale maturiteit

Wij kiezen bewust voor een opbouw in digitale maturiteit.

Eerste graad (jaar 1 en 2)
Leerlingen werken met Chromebooks binnen een beveiligde Google-leeromgeving. De focus ligt op:

digitale basisvaardigheden;
studiehouding, plannen en samenwerken;
veilig en verantwoord online gedrag;
het ontwikkelen van digitale leerstrategieën.

Chromebooks zijn stabiel, onderhoudsarm en aangepast aan de beginsituatie van jonge tieners.

Tweede en derde graad (vanaf jaar 3)
Vanaf het derde jaar schakelen leerlingen over op een volwaardige Windows-laptop binnen de Microsoft 365-omgeving. Dit is noodzakelijk om:

academische software te gebruiken (o.a. Python, Dodona, simulatie- en rekenomgevingen);
onderzoeksopdrachten uit te voeren;
data en projecten zelfstandig te beheren;
te werken in een omgeving die aansluit bij universiteiten en hogescholen.

In wiskundige en wetenschappelijke richtingen is performante hardware essentieel om abstracte concepten te verdiepen en academische vaardigheden te ontwikkelen.

Evaluatievisie: leren zichtbaar maken

Evalueren is voor het Sint-Franciscusinstituut een integraal onderdeel van het leerproces. Evaluatie dient om leerwinst zichtbaar te maken, groei te stimuleren en leerlingen eigenaar te laten worden van hun leren.

Waarom evalueren we?

om groei en leerwinst in kaart te brengen;
om leerlingen te motiveren en te waarderen;
om leerplandoelen te bewaken en te oriënteren richting vervolgstudies;
om het pedagogisch-didactisch handelen bij te sturen.

Wat en hoe evalueren we?

Wij evalueren kennis, vaardigheden en attitudes in evenwicht, conform de leerplandoelen. Evaluatie is:

transparant en voorspelbaar;
betrouwbaar en objectief;
formatief én summatief;
fair en gedifferentieerd waar nodig;
breed en gericht op de totale persoonlijkheid.

Effectieve feedback staat centraal en richt zich op proces, product en zelfregulatie. Digitale tools ondersteunen dit door duidelijke communicatie, feedbackmogelijkheden en opvolging, zonder het professionele oordeel van de leerkracht te vervangen.

Van visie naar klaspraktijk: afspraken voor krachtige didactiek

Onze visie wordt dagelijks gerealiseerd via gedeelde afspraken voor de onderwijsleerpraktijk.

Leerkrachten:

organiseren hun lessen leerlinggericht en doelgericht;
zetten didactisch materiaal en digitale middelen bewust in;
gebruiken Smartschool en digitale tools als ondersteuning;
communiceren transparant via de Planner;
bewaken samen de werkdruk en respecteren toetsvrije periodes;
evalueren evenwichtig en voorzien tijdige feedback en remediëring;
engageren zich in professionalisering, met aandacht voor ICT-competenties;
respecteren afspraken rond deconnectie en digitale rust.

Binnen dit gemeenschappelijk kwaliteitskader behouden leerkrachten hun professionele autonomie om hun vakdidactiek en lesaanpak af te stemmen op hun expertise en klascontext.

Inclusie, welzijn en duurzaamheid

Digitalisering mag geen drempel vormen. Daarom zorgen wij voor:

kostbewuste en transparante keuzes;
ondersteuning voor gezinnen die dit nodig hebben;
centrale begeleiding en technische ondersteuning;
aandacht voor welzijn, focus en digitale balans.

Binnen deze brede zorg voor de totale persoonlijkheid hecht het Sint-Franciscusinstituut groot belang aan gelijke onderwijskansen en inclusie. Wij erkennen dat leerlingen verschillen in leerstijl, tempo en ondersteuningsnoden. Digitalisering kan hierbij een ondersteunende rol spelen door leerprocessen toegankelijker te maken en leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften gerichte ondersteuning te bieden. Digitale middelen worden daarbij niet als doel op zich ingezet, maar als aanvullend instrument binnen een breder pedagogisch en zorggericht kader, met respect voor de draagkracht en eigenheid van elke leerling.

Wij maken duurzame keuzes in infrastructuur, beheer en gebruik van digitale middelen.

Veilig en betrouwbaar ICT-beleid

Ons ICT-beleid waarborgt:

een stabiele en veilige digitale infrastructuur;
zorgvuldig beheer van data en privacy;
ondersteuning bij technisch gebruik;
naleving van regelgeving;
toekomstgerichte keuzes in hardware en software.

Governance, monitoring en bijsturing

De samenhang tussen pedagogisch project, digitale visie, evaluatiebeleid en onderwijsleerpraktijk wordt bewaakt door het beleidsteam in samenwerking met ICT-coördinatie, leerlingenbegeleiding en vakgroepen.

In lijn met de richtlijnen van Digipunt Vlaanderen wordt deze visie vertaald naar een meerjarige beleidsplanning waarin prioriteiten, acties en investeringen gefaseerd worden vastgelegd, in lijn met het Digiplan en de draagkracht van de school.

Het beleid wordt jaarlijks geëvalueerd op basis van:

leerwinst en onderwijsresultaten;
ervaringen van leerlingen en leerkrachten;
werkdruk en welzijn;
technologische en maatschappelijke evoluties.

Op basis van deze evaluatie worden prioriteiten vastgelegd en wordt het beleid bijgestuurd waar nodig.

Slotbeschouwing

Het Sint-Franciscusinstituut kiest resoluut voor mensgericht onderwijs met academische ambitie. Door digitalisering, evaluatie en didactiek doordacht te verbinden, creëren wij een leeromgeving waarin leerlingen stap voor stap groeien tot zelfstandige, competente en verantwoordelijke jongvolwassenen, klaar voor hogere studies en een complexe samenleving.

Digitalisering is voor ons geen hype, maar een bewuste, ethische en pedagogisch gedragen keuze om onderwijs te versterken.